{"id":22474,"date":"2026-01-22T08:30:08","date_gmt":"2026-01-22T07:30:08","guid":{"rendered":"https:\/\/igdansk.com\/?p=22474"},"modified":"2026-01-22T08:44:32","modified_gmt":"2026-01-22T07:44:32","slug":"historia-chirurgii-w-gdansku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/eternal-22474-historia-chirurgii-w-gdansku","title":{"rendered":"Historia chirurgii w Gda\u0144sku"},"content":{"rendered":"\n

Historia wielkich miast zapisana jest nie tylko w architekturze, nazwach ulic czy biografiach wybitnych postaci, ale tak\u017ce w nauce. Rozw\u00f3j medycyny stanowi kluczowy wyznacznik cywilizowanego spo\u0142ecze\u0144stwa. W portowym i wielokulturowym Gda\u0144sku pierwsze szpitale zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 ju\u017c w XV wieku. Opieka nad chorymi w tym mie\u015bcie ewoluowa\u0142a od skromnych przytu\u0142k\u00f3w a\u017c po nowoczesne plac\u00f3wki, kt\u00f3re nios\u0105 pomoc pacjentom od stuleci. Gda\u0144ska chirurgia kszta\u0142towa\u0142a si\u0119 jako odr\u0119bna dziedzina na styku potrzeb miejskich oraz pr\u0119\u017cnego rozwoju edukacji, pisze portal igdansk.com<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Szpitale i chirurgia w dawnym Gda\u0144sku<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pierwsze gda\u0144skie szpitale przypomina\u0142y raczej przytu\u0142ki dla ubogich, starc\u00f3w i os\u00f3b niezdolnych do pracy. Plac\u00f3wka medyczna w bardziej wsp\u00f3\u0142czesnym znaczeniu powsta\u0142a na prze\u0142omie XV i XVI wieku w pobli\u017cu dzisiejszej ulicy Dyrekcyjnej. W XVII wieku przekszta\u0142cono j\u0105 w szpital miejski, dysponuj\u0105cy 15 salami i sal\u0105 operacyjn\u0105, a w 1755 roku otwarto tam w\u0142asn\u0105 aptek\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Rocznie gda\u0144ski szpital miejski przyjmowa\u0142 od 600 do 800 pacjent\u00f3w. Plac\u00f3wka funkcjonowa\u0142a do 1911 roku, kiedy to w mie\u015bcie otwarto nowoczesny kompleks szpitalny.<\/p>\n\n\n\n

Dynamiczny rozw\u00f3j chirurgii w Gda\u0144sku by\u0142 mo\u017cliwy dzi\u0119ki wysokiemu poziomowi edukacji. Studenci medycyny zg\u0142\u0119biali anatomi\u0119 i fizjologi\u0119 w Gimnazjum Akademickim na wydziale nauk przyrodniczych, utworzonym w 1580 roku. Wkr\u00f3tce w mie\u015bcie powsta\u0142 niezale\u017cny wydzia\u0142 medyczny. Zaledwie dwa lata p\u00f3\u017aniej dosz\u0142o do wydarzenia sensacyjnego w skali \u015bwiatowej \u2013 lekarz i profesor Joachim Oelhaf przeprowadzi\u0142 jedn\u0105 z pierwszych publicznych sekcji zw\u0142ok<\/strong>. By\u0142 to milowy krok dla chirurgii, pozwalaj\u0105cy na dog\u0142\u0119bne poznanie ludzkiej anatomii. Ogromny wp\u0142yw na kszta\u0142cenie przysz\u0142ych medyk\u00f3w mia\u0142y podr\u0119czniki Johanna Adama Kulmusa \u2013 \u201eExamen der chirurgischen Lehrlinge\u201d oraz \u201eTabulae anatomicae\u201d. Kulmus by\u0142 cenionym anatomem, przyrodnikiem i profesorem gda\u0144skiego Gimnazjum Akademickiego.<\/p>\n\n\n\n

Wiedza i umiej\u0119tno\u015bci gda\u0144skich adept\u00f3w medycyny w niczym nie ust\u0119powa\u0142y zachodnioeuropejskim standardom. W XVII wieku do Gda\u0144ska przyje\u017cd\u017cali na praktyki studenci ze Skandynawii, Holandii i Francji. Mogli si\u0119 tu nauczy\u0107 nie tylko opatrywania ran czy nastawiania z\u0142ama\u0144, ale tak\u017ce uczestniczy\u0107 w skomplikowanych operacjach, takich jak trepanacje czaszki czy usuwanie guz\u00f3w<\/strong>. \u0179r\u00f3d\u0142a historyczne potwierdzaj\u0105, \u017ce ju\u017c w 1788 roku w Gda\u0144sku przeprowadzano amputacje ko\u0144czyn oraz operacje usuni\u0119cia gruczo\u0142\u00f3w piersiowych.<\/p>\n\n\n\n

Gda\u0144ska chirurgia w XIX i XX wieku<\/h2>\n\n\n\n

Druga po\u0142owa XIX wieku przynios\u0142a w Gda\u0144sku narodziny prywatnych klinik. W 1852 roku powsta\u0142 katolicki Szpital Naj\u015bwi\u0119tszej Marii Panny, a w 1857 roku Szpital Ewangelicki Diakonis. Pod koniec stulecia szpital Mariacki zosta\u0142 znacznie rozbudowany. Nowe skrzyd\u0142o chirurgiczne powsta\u0142o pod okiem Paula Schr\u00f6tera, p\u00f3\u017aniejszego ordynatora. Na parterze oddzia\u0142u mie\u015bci\u0142y si\u0119 sale dla kobiet oraz sala operacyjna, natomiast pi\u0119tro przeznaczono dla m\u0119\u017cczyzn. W okresie mi\u0119dzywojennym oddzia\u0142 ten zmodernizowano, tworz\u0105c nowoczesny kompleks medyczny z ambulatorium, laboratorium i pracowni\u0105 rentgenowsk\u0105, przyci\u0105gaj\u0105cy pacjent\u00f3w z ca\u0142ego regionu.<\/p>\n\n\n\n

Kluczow\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 r\u00f3wnie\u017c szpital si\u00f3str diakonis, za\u0142o\u017cony przez protestanck\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119 charytatywn\u0105. Podczas II wojny \u015bwiatowej<\/a> pe\u0142ni\u0142 on funkcj\u0119 lazaretu dla rannych \u017co\u0142nierzy. Mimo dotkliwych zniszcze\u0144 wojennych, ju\u017c w 1945 roku plac\u00f3wka wznowi\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107, nios\u0105c pomoc pacjentom na oddzia\u0142ach chirurgicznym, internistycznym i ginekologicznym.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia wielkich miast zapisana jest nie tylko w architekturze, nazwach ulic czy biografiach wybitnych postaci, ale tak\u017ce w nauce. Rozw\u00f3j medycyny stanowi kluczowy wyznacznik cywilizowanego spo\u0142ecze\u0144stwa. W portowym i wielokulturowym Gda\u0144sku pierwsze szpitale zacz\u0119\u0142y powstawa\u0107 ju\u017c w XV wieku. Opieka nad chorymi w tym mie\u015bcie ewoluowa\u0142a od skromnych przytu\u0142k\u00f3w a\u017c po nowoczesne plac\u00f3wki, kt\u00f3re nios\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":535,"featured_media":22456,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4821],"tags":[7287,7286,7303,7289,7297,5400,7305,7288,7293,7290,7296,7298,7295],"motype":[4828],"moformat":[88],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-22474","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-healthy","8":"tag-anatomia","9":"tag-chirurgia","10":"tag-edukacja-medyczna","11":"tag-gdanskie-szpitale","12":"tag-gimnazjum-akademickie","13":"tag-historia-medycyny","14":"tag-ii-wojna-swiatowa-2","15":"tag-joachim-oelhaf","16":"tag-johann-adam-kulmus","17":"tag-prywatne-kliniki","18":"tag-rozwoj-nauki","19":"tag-szpital-miejski","20":"tag-xix-wiek","21":"motype-eternal","22":"moformat-copywriting","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22474","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/535"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22474"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22474\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22475,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22474\/revisions\/22475"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22456"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22474"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22474"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22474"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=22474"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=22474"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/igdansk.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=22474"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}